ارزیابی فناوری تصویربرداری حرارتی–طیفی در تخمین محتوای نسبی آب برگ گیاه ذرت

موسی بیگی, فاطمه; اخوان, سمیرا; رضایی, یوسف

doi:10.22126/atwe.2025.13133.1198

ارزیابی فناوری تصویربرداری حرارتی–طیفی در تخمین محتوای نسبی آب برگ گیاه ذرت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

¹ گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

² گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.

³ گروه مهندسی عمران ، دانشکده مهندسی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران.

10.22126/atwe.2025.13133.1198

چکیده

هدف: کمبود آب و هزینه بالای تجهیزات سنجش از دور، نیاز به روش‌های ساده و غیرتخریبی برای پایش وضعیت آبی گیاهان را افزایش داده است. هدف این پژوهش، ارزیابی شاخص‌های طیفی و حرارتی استخراج‌شده از دوربین دیجیتال اصلاح‌شده در تخمین محتوای نسبی آب (RWC) گیاه ذرت تحت سطوح مختلف آبیاری و نیتروژن بود.

روش: پژوهش در دو سال زراعی در گلخانه دانشگاه بوعلی‌سینا به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد. سطوح آبیاری ۱۰۰، ۸۰، ۶۰ و ۴۰ درصد ظرفیت زراعی و سطوح نیتروژن ۰، ۱۰۰، ۲۰۰ و ۳۰۰ کیلوگرم در هکتار بودند. از دوربین‌های Canon PowerShot و FLIR ONE برای تصویربرداری مرئی، مادون قرمز نزدیک و حرارتی استفاده شد. شاخص‌های طیفی و حرارتی محاسبه و با RWC مقایسه شدند.

یافته‌ها: شاخص‌های حرارتی حساسیت بالاتری نسبت به شاخص‌های طیفی در تخمین RWC داشتند. شاخص DANS بالاترین ضریب همبستگی (R²=0/88) و کمترین RMSE را نشان داد. کاهش آبیاری از ۱۰۰ به ۴۰ درصد ظرفیت زراعی موجب افزایش ۳ تا ۴ درجه سانتی‌گراد دمای سایبان و کاهش ۲۰ درصدی RWC شد. نیتروژن دمای سایبان را ۰٫۵ تا ۱ درجه کاهش داد.

نتیجه‌گیری: شاخص DANS کارایی بالایی در برآورد غیرتخریبی وضعیت آبی ذرت دارد و ترکیب داده‌های حرارتی و طیفی دوربین‌های کم‌هزینه می‌تواند ابزاری مناسب برای توسعه سامانه‌های آبیاری دقیق در شرایط کم‌آبی باشد.

کلیدواژه‌ها